Τα social media έχουν γεμίσει με διατροφικές συμβουλές, προγράμματα αδυνατίσματος και υποσχέσεις για γρήγορα αποτελέσματα. Στο TikTok και στο Instagram, influencers και δημιουργοί περιεχομένου προτείνουν τι να τρώμε, ποιες τροφές να αποφεύγουμε και πώς να χάσουμε κιλά σε ελάχιστο χρόνο.
Όμως, το γεγονός ότι κάποιος έχει πολλούς ακολούθους ή ένα εντυπωσιακό σώμα δεν σημαίνει ότι διαθέτει τις γνώσεις για να καθοδηγήσει υπεύθυνα τη διατροφή μας. Η δημοφιλία δεν αποτελεί επιστημονική κατάρτιση και ένα viral βίντεο δεν είναι απαραίτητα αξιόπιστη πηγή ενημέρωσης.
Όταν οι διατροφικές συμβουλές γίνονται επικίνδυνες
Σύντομα βίντεο με απόλυτες οδηγίες, όπως «κόψε τους υδατάνθρακες», «μην ξαναφάς αυτό το τρόφιμο» ή «αυτό το ρόφημα καίει το λίπος», παρουσιάζουν συχνά τη διατροφή με υπεραπλουστευμένο τρόπο.
Στην πραγματικότητα, δεν υπάρχει ένα διατροφικό πρόγραμμα κατάλληλο για όλους. Οι ανάγκες κάθε ανθρώπου εξαρτώνται από την ηλικία, τη σωματική δραστηριότητα, το ιατρικό ιστορικό και πολλούς ακόμη παράγοντες. Μια συμβουλή που φαίνεται ακίνδυνη για κάποιον μπορεί να είναι ακατάλληλη για έναν άνθρωπο με σακχαρώδη διαβήτη, νεφρική νόσο ή άλλες ιδιαίτερες ανάγκες.
Το ίδιο ισχύει για τις δίαιτες εξπρές και τις ακραίες απαγορεύσεις τροφίμων. Μπορεί να δημιουργήσουν λανθασμένες αντιλήψεις, περιττούς περιορισμούς και μια δύσκολη σχέση με το φαγητό.
Γυμναστής, influencer ή πτυχιούχος διαιτολόγος;
Η άσκηση και η διατροφή συνδέονται, αλλά απαιτούν διαφορετική επιστημονική κατάρτιση. Ένας γυμναστής μπορεί να διαθέτει σημαντικές γνώσεις για την προπόνηση και τη φυσική κατάσταση. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει αυτομάτως ότι έχει τα προσόντα να σχεδιάζει εξατομικευμένα διαιτολόγια.
Αντίστοιχα, ένας influencer μπορεί να μοιράζεται την προσωπική του εμπειρία, αλλά δεν μπορεί να την παρουσιάζει ως επιστημονικά τεκμηριωμένη καθοδήγηση χωρίς την κατάλληλη γνώση.
Στην Ελλάδα, το επάγγελμα του διαιτολόγου-διατροφολόγου ρυθμίζεται από συγκεκριμένο νομικό πλαίσιο, μεταξύ άλλων από το Προεδρικό Διάταγμα 133/2014. Η νόμιμη άσκησή του προϋποθέτει τα προβλεπόμενα προσόντα και την τήρηση της σχετικής διαδικασίας. Η παροχή εξατομικευμένων διαιτολογικών υπηρεσιών χωρίς τις απαιτούμενες προϋποθέσεις μπορεί να συνιστά παράνομη άσκηση επαγγέλματος. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε γενική αναφορά στη διατροφή ή κάθε προσωπική εμπειρία στα social media είναι παράνομη· σημασία έχει το είδος της δραστηριότητας.
Έντεκα μηνύσεις για παράνομη άσκηση επαγγέλματος
Το ζήτημα δεν είναι θεωρητικό. Σύμφωνα με δημοσίευμα του ΕΡΤnews τον Οκτώβριο του 2026, ο Σύλλογος Διαιτολόγων-Διατροφολόγων Ελλάδος (ΣΔΔΕ) είχε υποβάλει 11 μηνύσεις για υποθέσεις φερόμενης παράνομης άσκησης του επαγγέλματος. Δύο αφορούσαν φυσικούς χώρους και εννέα δραστηριότητα μέσω social media.
Η εξέλιξη αυτή αναδεικνύει την ανάγκη προστασίας των πολιτών από υπηρεσίες που παρέχονται χωρίς τα απαραίτητα επαγγελματικά προσόντα. Οι μηνύσεις, βέβαια, δεν ισοδυναμούν με καταδικαστικές αποφάσεις· οι υποθέσεις πρέπει να εξετάζονται από τις αρμόδιες αρχές.
Το μήνυμα είναι σαφές: το διαδίκτυο δεν αποτελεί εξαίρεση από τη νομοθεσία και η υγεία μας δεν πρέπει να γίνεται αντικείμενο πειραματισμού.
Τι κερδίζεις από τη συνεργασία με διαιτολόγο
Ένας νόμιμα ασκών διαιτολόγος-διατροφολόγος δεν σου δίνει απλώς μια λίστα γευμάτων. Αξιολογεί τις ανάγκες, τις συνήθειες, τις προτιμήσεις και τους στόχους σου, ώστε να διαμορφώσει ένα πρόγραμμα που να είναι κατάλληλο για εσένα και εφαρμόσιμο στην καθημερινότητά σου.
Παράλληλα, μπορεί να σε βοηθήσει να ξεχωρίζεις τις επιστημονικά τεκμηριωμένες πληροφορίες από τους διατροφικούς μύθους και να θέτεις ρεαλιστικούς στόχους. Η επιτυχία δεν εξαρτάται μόνο από το πόσο γρήγορα θα αλλάξει η ζυγαριά, αλλά και από το αν μπορείς να διατηρήσεις τις νέες συνήθειες χωρίς υπερβολικές στερήσεις.
Πριν ακολουθήσεις μια δίαιτα που είδες στο TikTok, αναρωτήσου ποιος την προτείνει, ποια είναι τα προσόντα του και σε ποια επιστημονικά δεδομένα βασίζεται. Οι γενικές πληροφορίες μπορούν να είναι χρήσιμες, αλλά δεν αντικαθιστούν την εξατομικευμένη επαγγελματική καθοδήγηση.
Η άποψή μου
Ως διαιτολόγος-διατροφολόγος, με προβληματίζει όταν η διατροφή παρουσιάζεται ως μια εύκολη υπόθεση με μαγικές λύσεις και εγγυημένα αποτελέσματα. Ένα βίντεο λίγων δευτερολέπτων μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τις επιλογές ενός ανθρώπου, ακόμη και να τον οδηγήσει σε αδικαιολόγητους περιορισμούς.
Η προσωπική εμπειρία έχει τη θέση της, αλλά δεν αντικαθιστά την επιστημονική γνώση. Η δική μου δουλειά δεν είναι να επιβάλλω αυστηρούς κανόνες, αλλά να βοηθώ κάθε άνθρωπο να κατανοήσει τις ανάγκες του και να αποκτήσει μια ισορροπημένη σχέση με το φαγητό.
Θα ήθελα, πριν εμπιστευτεί κάποιος μια δίαιτα που έγινε viral, να αναρωτηθεί αν είναι πραγματικά κατάλληλη για τον ίδιο. Η υγεία μας αξίζει υπεύθυνη καθοδήγηση, επιστημονική τεκμηρίωση και σεβασμό στις προσωπικές μας ανάγκες.
